Bilgi Edinme Yazıları;

KUM HAVUZLARINDA KULLANILAN SİLİS KUMU SAĞLIĞA ZARARLI MI?

KUM HAVUZLARINDAKİ SİLİS KUMU SAĞLIĞA ZARARLI MI?

 

Kuvars kumu, kuvars bakımından zengin magmatik,metamorfik kayaçların ayrışması sonucu oluşan 2 mm’den küçük kuvars (SiO2) tanecikleridir.  Kum havuzlarında kullanılan silis kumu, bir mineral çeşidi olup, silisyum dioksit(SiO2) bileşimindedir. Doğada kum ve kristal şeklinde bulunur. Saydam ve farklı renktedir.

Kum havuzlarındaki silis kumu çocukların sürekli üzerinde dolaşmaları,oynamalarıyla ezilir, aşınır ve tozlaşır. Silis tozlarını çocuklar solunum yoluyla akciğerlerine alır.  Silis tozları ancak fluorikasitte erir. İnsan vücudunda silis tozlarını eriten tekyer de gözyaşıdır.

      0,1-5 µm çaplısilis partiküllerinin solunmasıyla, siliskristalleri vücutta lizozom içerisindeki enzimleri üstüne bağlayarak,onları dönüşsüz olarak inaktif duruma getirir. Böylece, doğal olarak, ortayaçıkan hücre hasarları ya da dışarıdan alınan zararlı moleküller, zamanında ortadan kaldırılamaz ve bir zaman sonra hücrenin içi çöplüğe döner. Mikrobiyal saldırılara açık hale gelir. Kötü huylu tümörlere dönüşebilecek hücreler ortadan kaldırılamaz. Silis tozlarının yol açtığı hastalık türüne SİLİKOZİS denmektedir. Silikozis, kristal formundaki silis tozunun (kristallerinin) solumasıyla oluşan bir PNÖMOKONYOZ türüdür. Akciğerde toza karşı sürekli bir reaksiyon oluşur. Silis kumu bilinen şekilde kanser yapmamaktadır, ancak dokularda harabiyete yol açarak silikozis hastalığına yol açmaktadır;dolayısıyla sağlığa zararlıdır.

İnsan sağlığı bakımından 0.5-100 mikronmetre arası tozlardır. 0.5 mikronmetre çaplı tozlar akciğerden atılır.Deniz kumu neredeyse tamamı silisten oluşur. Ancak kimse silikozise yakalanmaz.Sebebi deniz kumunu  100 mikrondan büyük oluşudur. Kum havuzlarındaki silis kumu sürekli ezilerek tozlaşlaştığından ince taneli oluşuyla akciğere ulaşır. Etkide kişinin fiziksel durumu, toz miktarı,tozun büyüklüğü ve maruziyet süresi önemlidir.

Kum havuzlarında kullanılan silis kumları dahil her türlü kumun analizlerini yapmadan kullanılmamalı. İçerisinde doğal radyoaktifite içeren kum taneleri olabilir. Örneğin Çanakkale Ezine ilçesi Geyikli Adatepe plajındaki siyah kumları birisi alıp kum havuzunda kullanmışsa radyasyon alınması olasıdır. Kumlar elenmemiş, ayıklanmamışsa içlerinde her türlü karışık malzeme vardır. Bazı kum taneleri toksik mineral olabilir. Böcek kırıntıları, polenler-çiçek tozları, özellikle küf mantarları tozları, hayvanların tüy kırıntıları, maytlar vd. Bunlar anorganik ve biyojenik tozlara karşı alerjisi olan çocuklar için risk taşır. İçerisinde kimyasal artıklar olabilir.

Silis kumu tozlarının bu özelliği dikkate alınarak; AVM’lerdeki oyun alanlarındaki, çocuk parklarında, kreşlerde çocukların oynaması için konulan KUM HAVUZLARINDA, ÇOCUK SAĞLIĞINI DÜŞÜNEREK, KESİNLİKLE SİLİS KUMU KULLANILMAMALI, MEVCUT OLANLAR DA KALDIRILMALIDIR. Silis kumu dışındaki olanlar da yine analizi ve hijyenik özelliği saptanmadan kullanılmamalı.16.8.2018

 

DR. EŞREF ATABEY

Tıbbi JeolojiUzmanı


                   

Copyright © 2012.
Sitenin içeriğinde yer alan yazı ve resimlerin bütün hakları saklıdır. Yazı ve resimler izinsiz olarak kullanılamaz..
Siteyi en iyi İnternet Explorer 8.0 dışındaki tüm browserlarda düzgün görebilirsiniz.